FIP Nedir? Hastalığın Oluşumu Ve Formları Nelerdir

FIP (Feline İnfeksiyoz Peritonitis), Kedilerde Görülen, Bağışıklık Sisteminin Etkilendiği Ve Kedi Coronavirusunun (FCoV) Bazı Özel Durumlarda Değişime Uğraması Sonucunda Ortaya Çıkabilen Ciddi Bir Hastalıktır. FIP, Kediler İçin Uzun Yıllar Boyunca En Zorlayıcı Ve En Korkulan Hastalıklardan Biri Olarak Kabul Edilmiştir. Günümüzde İse Veteriner Hekimlik Alanındaki Gelişmeler Ve Antiviral Tedavi Yaklaşımlarının Kullanılmasıyla Birlikte Hastalığın Seyri Ve Tedavi İmkanları Konusunda Önemli İlerlemeler Sağlanmıştır.
Kedi Coronavirusu (FCoV), Kediler Arasında Oldukça Yaygın Olarak Bulunan Bir Virüstür. Bu Virüs Özellikle Çok Sayıda Kedinin Bir Arada Yaşadığı Ortamlarda Daha Kolay Yayılım Gösterebilir. Barınaklar, Üretim Yerleri, Çok Kedili Evler Ve Ortak Kum Kullanılan Alanlar Coronavirusun Kediler Arasında Daha Fazla Görülmesine Neden Olabilir.
Coronavirus İle Karşılaşan Her Kedi FIP Hastalığına Yakalanmaz. Aslında Çok Sayıda Kedi Coronavirus Taşımasına Rağmen Hayatını Herhangi Bir Ciddi Problem Olmadan Sürdürebilir. Coronavirus Enfeksiyonu Çoğu Kedide Bağırsak Sisteminde Sınırlı Kalabilir Ve Hafif Sindirim Problemleriyle Atlatılabilir.
Ancak Bazı Kedilerde Virüsün Yapısında Meydana Gelen Değişiklikler Sonucunda Hastalık Farklı Bir Sürece Girebilir. Coronavirusun Mutasyona Uğramasıyla Birlikte Virüs Vücuttaki Bazı Hücreleri Etkilemeye Başlayabilir. Bu Durumda Bağışıklık Sistemi Virüse Karşı Güçlü Bir Savunma Başlatır. Fakat Bazı Kedilerde Bu Savunma Yanıtı Kontrolsüz Hale Gelerek Vücutta Yoğun Bir İltihaplanma Sürecine Neden Olabilir.
FIP Hastalığında Asıl Hasar, Virüsün Kendisi Kadar Bağışıklık Sisteminin Oluşturduğu Tepkiden Kaynaklanır. Bağışıklık Sisteminin Aşırı Çalışması Sonucunda Kan Damarlarının Yapısı Bozulabilir, Damar Duvarlarında İltihaplanmalar Oluşabilir Ve Organlara Giden Kan Akışı Etkilenebilir. Bunun Sonucunda Karaciğer, Böbrek, Göz, Beyin Ve Diğer Organlarda Çeşitli Hasarlar Meydana Gelebilir.
FIP Hastalığının Ortaya Çıkmasında Kedinin Bağışıklık Sistemi Çok Önemli Bir Rol Oynar. Bağışıklık Sistemi Güçlü Olan Bir Kedi Coronavirus İle Karşılaştığında Virüsü Kontrol Altında Tutabilirken, Bağışıklık Sistemi Zayıf Olan Kedilerde Hastalığın Gelişme Riski Daha Yüksek Olabilir.
Özellikle Yavru Kediler, Genç Kediler, Yoğun Stres Yaşayan Kediler Ve Bağışıklık Sistemi Baskılanmış Hayvanlar FIP Açısından Daha Hassas Kabul Edilir. Yavru Kedilerde Bağışıklık Sisteminin Henüz Tam Olgunlaşmamış Olması, Hastalıklara Karşı Daha Savunmasız Olmalarına Neden Olabilir.
Stres De FIP Gelişiminde Önemli Faktörlerden Biri Olarak Değerlendirilmektedir. Kedilerde Ev Değişikliği, Yeni Bir Hayvanın Ortama Katılması, Kalabalık Ortamlar, Uzun Süren Hastalıklar Ve Beslenme Değişiklikleri Bağışıklık Sistemini Olumsuz Etkileyebilir.
FIP Hastalığı Genel Olarak Üç Ana Klinik Formda İncelenir. Bunlar Islak (Efüziv) FIP, Kuru (Non-Efüziv) FIP Ve Nörolojik FIP Formlarıdır. Hastalığın Hangi Formda Ortaya Çıkacağı, Virüsün Vücuttaki Yayılımına Ve Kedinin Bağışıklık Sisteminin Verdiği Yanıta Göre Değişiklik Gösterebilir.
Islak FIP Formu, Hastalığın Daha Hızlı İlerleyebilen Türlerinden Biridir. Bu Formda Kan Damarlarında Meydana Gelen Hasarlar Sonucunda Vücut Boşluklarında Sıvı Birikimi Görülür. En Sık Karşılaşılan Bölgeler Karın Boşluğu Ve Göğüs Boşluğudur.
Karın Boşluğunda Sıvı Birikmesi Durumunda Kedinin Karnında Belirgin Bir Büyüme Ve Şişlik Görülebilir. Bu Şişlik Her Zaman Kilo Alma Anlamına Gelmez. Çoğu Zaman Karın İçerisinde Biriken Sıvının Oluşturduğu Bir Görünümdür. Kedide Aynı Zamanda İştahsızlık, Halsizlik, Kilo Kaybı Ve Hareketlerde Azalma Görülebilir.
Göğüs Boşluğunda Sıvı Birikmesi İse Daha Ciddi Bir Durumdur. Çünkü Biriken Sıvı Akciğerlerin Normal Şekilde Genişlemesini Engelleyebilir. Bu Durum Kedinin Daha Hızlı Nefes Almasına, Yorulmasına Ve Solunum Güçlüğü Yaşamasına Neden Olabilir.
Kuru FIP Formunda İse Hastalık Daha Çok Organ Tutulumu İle Kendini Gösterir. Bu Formda Vücut Boşluklarında Belirgin Bir Sıvı Birikimi Olmayabilir. Bunun Yerine Organlarda Küçük İltihabi Odaklar Ve Hasarlar Meydana Gelebilir.
Kuru FIP Formunda Karaciğer, Böbrekler, Gözler, Lenf Düğümleri Ve Diğer Organlar Etkilenebilir. Bu Nedenle Belirtiler Etkilenen Bölgeye Göre Değişebilir. Bazı Kedilerde Uzun Süren Ateş Ve Halsizlik Görülürken Bazı Kedilerde Göz Problemleri Ya Da Organ Fonksiyonlarında Bozulmalar Ortaya Çıkabilir.
Nörolojik FIP Formunda Hastalık Merkezi Sinir Sistemini Etkiler. Bu Durumda Beyin Ve Omurilik Bölgesinde İltihabi Değişiklikler Meydana Gelebilir. Kedilerde Dengesiz Yürüme, Baş Eğikliği, Koordinasyon Kaybı, Titreme, Nöbet Ve Davranış Değişiklikleri Gibi Belirtiler Görülebilir.
Nörolojik FIP Diğer Formlara Göre Daha Yakın Takip Gerektiren Bir Durumdur. Bu Hastalarda Kedinin Yaşam Alanının Güvenli Hale Getirilmesi, Düşme Risklerinin Azaltılması Ve Stres Faktörlerinden Uzak Tutulması Büyük Önem Taşır.
FIP Hastalığı Günümüzde Eskisi Gibi Umutsuz Bir Hastalık Olarak Değerlendirilmemektedir. Erken Tanı, Doğru Tedavi Yaklaşımı, Düzenli Takip Ve İyi Bir Bakım Süreci İle Birçok Kedi Sağlıklı Bir Yaşama Devam Edebilmektedir.